Hans Gilissen op de ijsbaan in Venray: "Het Land van Cuijk moet vooral zichzelf blijven." (foto: Rikus ten Brücke)
Hans Gilissen op de ijsbaan in Venray: "Het Land van Cuijk moet vooral zichzelf blijven." (foto: Rikus ten Brücke)

'Land van Cuijk is een icoon'

De burgemeesters Michiel van Veen (Gemert), Pierre Bos (Boekel), Hans Gilissen (Venray), Emile Roemer (Heerlen) en Tweede Kamer-lid Erik Ronnes wonen (of woonden) in het Land van Cuijk. Ze gunnen in een serie van vijf verhalen de lezer een blik in de eigen bestuurskeuken die nu buiten het Land van Cuijk ligt. De beurt is aan Hans Gilissen, geboren Gennepenaar en oud-gemeentesecretaris van Cuijk.

door Henk Baltussen

Venrays burgemeester Hans Gilissen (61) woont in Vredepeel. Wandelt hij 2,5 kilometer noordwaarts (wandelen is zijn grote hobby), dan stapt hij via het grondgebied van Westerbeek het Land van Cuijk binnen. De regio waar hij de middelbare school doorliep (Elzendaalcollege in Boxmeer) en in Cuijk acht jaar gemeentesecretaris (1996-2004) was.

Voor het vijf gemeenten tellende gebied heeft Gilissen altijd een zwak blijven houden. "Land van Cuijk is een eeuwenoud fenomeen, een begrip, een icoon. Toen ik in Cuijk werkte heb ik nooit dat 'we hangen er maar een beetje bij-gevoel' ervaren, zoals weleens werd geopperd. Als we op het provinciehuis waren, ervoeren we vaak het tegenovergestelde. Het is en blijft een uniek gebied." Net als zijn vakbroeder Pierre Bos (boekel) is hij verslingerd aan het Peelgebied, dat niet alleen deels het Land van Cuijk binnendringt, maar ook Gilissens gemeente Venray. "Die Peelmentaliteit heeft me altijd geboeid. Dat zelfdragend vermogen van die dorpen, de ondernemerslust die er is, de werklust, ik vind het allemaal terug in Vredepeel."
Dat Gilissen uiteindelijk burgemeester is geworden, heeft ongetwijfeld deels te maken met het feit dat zijn vader dat ook was. Hij was maar liefst 26 jaar (1947-1973) burgervader in Gennep. "Natuurlijk speelde dat onbewust wel mee. Maar het is niet zo dat ik daar bewust naartoe werkte. Ik kreeg er pas ambitie voor in Cuijk. Ik zat daar dicht bij het lokale bestuur en was ook lid van de vertrouwenscommissie toen Cuijk in 2000 een nieuwe burgemeester zocht. Daar kwamen de eindjes bij elkaar."

Vier jaar later solliciteerde Gilissen naar de burgemeesterspost in Laarbeek (met onder meer Beek en Donk, Aarle-Rixtel). "Je rijdt daar dan eens rond, in de auto, op de fiets en daar bespeur je dan die Brabantse volksaard die me zo aanstaat." Dat Gilissen zes jaar later als hoofd in de gemeente Venray aan de slag ging, was niet vreemd. Voor zijn functie in Cuijk was hij loco-secretaris in Venray; toch een stapje hoger en natuurlijk ligt daar die Peel die hem zo na ligt. Na zijn master Bestuurskunde, behaald aan de Universiteit Twente, woonde hij 12 jaar in Overijssel. "Een andere mentaliteit, maar met heel veel plezier daar gewoond. Nog steeds heb ik daar vrienden. Maar op een gegeven moment was het tijd om terug te gaan, richting mijn familie, op zoek naar andere uitdagingen."

Met die uitdagingen kan Gilissen momenteel volop aan de slag. Venray heeft na Venlo de grootste stedelijke kern in Noord-Limburg. Die omvang betekent ook stadse problematiek. Vooral ondermijning en gebrek aan agenten en de huisvesting van de duizenden arbeidsmigranten baren de geboren Gennepenaar veel zorgen. Evenals veel andere collega's heeft Gilissen weleens last van bedreigingen en intimidaties. "Maar dat geldt voor alle personen met een publieke functie." Uit welke hoek de dreigementen komen, kan hij niet precies zeggen. "Als ze zich niet bekendmaken, weet je dat niet. Het kwam nog niet zover dat fysieke bescherming nodig was. Wel moesten er soms bepaalde preventieve maatregelen worden genomen. Ook gemeenteraadsleden hebben ermee te maken. Als burgers het niet eens zijn met een besluit, dan wordt er weleens in bedreigende termen gereageerd. Als ik weet wie het is, ga ik een kopje koffie met zo iemand drinken. Dat is al eens gebeurd."

De problematiek is in het centrum van Venray, in de zogenaamde Vergeten Driehoek, zichtbaar. Al een jaar of zes. Gilissen kondigde al enkele keren een samenscholingsverbod af. Op dit moment is dat verbod daar van kracht. "Door de invoering van de wietpas in 2012 is de straathandel overal enorm toegenomen. Jongetjes van dertien, veertien jaar zagen in korte tijd kans veel te verdienen met die handel. Die worden ouder en zijn nu in Venray carrière aan het maken. Er is hier veel turbulentie gaande. Dat komt echt niet uitsluitend door de twee coffeeshops die in de Vergeten Driehoek zitten. Venray heeft zich op grond van een raadsuitspraak als geïnteresseerde gemeente aangemeld voor het landelijke wielexperiment.Maar op dit moment is de Vergeten Driehoek en in Venray zo onderhevig aan discussie, dat we nog even over dat experiment moeten nadenken."
Hij kan tot zijn vreugde ook melden dat de economische wind voor Venray uit de goede hoek komt. Samenwerken met het Land van Cuijk op dat vlak juicht hij toe. Maar ook op gebied van de problemen op de A73 (ongevallen, files) en op de Maaslijn (vertragingen en treinuitval) kunnen de regio's elkaar aanvullen. "Die provinciegrens is dan niet zo belangrijk. Kijk maar naar Smakt en Holthees. Die geven het goede voorbeeld."

Voor de gemeentelijke fusie die Boxmeer, Cuijk en Sint Anthonis in 2022 aangaan, is Gilissen niet bang. "Dat gaat lukken. Het hoort bij elkaar. Wel moeten Grave en Mill oppassen niet ondergesneeuwd te raken. Het Land van Cuijk moet vooral zichzelf blijven." Gilissen, die in zijn Cuijkse periode regelmatig in de buutton stond, vindt belangrijk de humor erin te houden. "Land van Cuijk heeft gevoel voor humor, voor zelfspot. Dat moet ze blijven volhouden. Het gaat daar beslist goed komen." Gilissen heeft geen plannen na zijn burgemeesterschap terug te keren in het Land Van Cuijk. "En hoe mooi en gezellig Vredepeel ook is, we zouden op termijn best eens naar Venray kunnen verhuizen. Maar dat zien we dan wel weer."

Meer berichten